สีสเตนสำหรับผสมเนื้อดิน (Body Stain) ถือเป็นตัวช่วยสำคัญสำหรับคนทำเซรามิก เพราะเป็นสีที่ต้องทนความร้อนสูง และทนต่อปฏิกิริยาเคมีต่างๆ ในช่วงการเผาได้ดีจนถึงจุดสุกตัวของเนื้อดิน
ปัจจัยสำคัญที่จะทำให้สีออกมาสวยสดใสก็คือ "สีของเนื้อดิน" หากเลือกใช้เนื้อดินที่มีความขาวมาก สีสเตนที่ได้ก็จะยิ่งแสดงผลชัดเจนและสดใสกว่าการใช้เนื้อดินที่มีสีหม่น สีดำ หรือดินแดงนั่นเอง ส่วนปริมาณการใช้ Body Stain จะขึ้นอยู่กับความเข้มของสีที่ต้องการ โดยทั่วไปจะใช้อยู่ที่ประมาณ 0.5 - 10% ของน้ำหนักดิน
ขั้นตอนการเตรียมสีสเตนผสมเนื้อดิน
- เลือกสูตรสีสเตนที่ออกแบบมาสำหรับผสมเนื้อดินโดยเฉพาะ แล้วชั่งน้ำหนักวัตถุดิบตามอัตราส่วน
- ผสมวัตถุดิบทั้งหมดให้ละเอียด แล้วนำไปเผาที่อุณหภูมิสูงประมาณ 1250 - 1350 °C (ขึ้นอยู่กับสูตรของแต่ละสี)
- นำสีที่ผ่านการเผามาล้างด้วยน้ำร้อน แล้วนำไปบดให้ละเอียดอีกครั้งตามกรรมวิธีการเตรียมสีสเตนทั่วไป
เทคนิคการนำไปใช้งาน
เมื่อได้ผงสีสเตนเรียบร้อยแล้ว คุณสามารถนำไปผสมกับเนื้อดิน หรือผสมทำเป็น "น้ำดินสี" เพื่อใช้ตกแต่งลวดลายได้โดยตรง (แนะนำให้ใช้ปริมาณ 0.5 - 3% ของน้ำหนักดินแห้ง)
-
เคล็ดลับการผสมสีในเนื้อดิน: หากใช้วิธีบดเปียก แนะนำให้ใส่ผงสีสเตนลงไปบดผสมในช่วงท้ายๆ ของการเตรียมดิน (ประมาณช่วง 90% ของระยะเวลาบดทั้งหมด) จากนั้นเติมสีแล้วบดต่อจนครบเวลา เพื่อให้เนื้อสีและเนื้อดินเนียนเข้ากันได้ดีที่สุด
ข้อควรระวัง : แม้ว่าสีสเตนบางชนิดจะสามารถนำไปใช้ได้ทั้งงานเคลือบและงานผสมเนื้อดิน แต่โดยทั่วไปแล้ว สีสเตนประเภท Body Stain จะไม่ค่อยหลอมตัว หากนำไปใช้เป็นสีเคลือบ (Glaze Stain) ดังนั้นควรเลือกประเภทสีให้เหมาะกับวัตถุประสงค์การใช้งานด้วยนะ